Menu
Ameryka Północna / Karolina Południowa / USA

Charleston.

Charleston. Karolina Południowa.

Staromodne ulice wysadzane palmami, XVIII -wieczne rezydencje wielkości kamienicy, to wyjątkowo urokliwe połączenie. Charleston, główne miejsce handlu niewolnikami,  był przedsionkiem piekła dla Afrykanów stawiających pierwszy raz stopę na amerykańskiej ziemi. Dla ich właścicieli, ta sama ziemia stała się  źródłem nieprawdopodobnych dochodów.

Czasami los się odmieniał i niewolnik stawał się okrutnym panem, zapominając o rasowej lojalności,. Jednak pieniądze i władza nie zawsze uderzały do głowy, Wrażliwość, i wstręt do instytucji niewolnictwa odzywały się u ludzi mieszkających w bajecznych domach, którym nie odpowiadało próżniacze życie.

Odnalazłam polskie ślady, to pewien Żyd z Zamościa, filantrop, który dorobił się wielkiego bogactwa na pracy zniewolonych, ma nawet swoja tablicę pamiątkową.  Losy miasta i jego mieszkańców są szokujące, chciałabym opowiedzieć o  kilku, które szczególnie mnie poruszyły.

Wszystko, co ocalało z pożarów, wojen i trzęsienia ziemi, zostało starannie odrestaurowane. Spacer wzdłuż domów dawnych plantatorów, nie wymaga nawet uruchomienia wyobraźni.

Charleston. King Street.

To najważniejsza ulica handlowa w mieście, ze stylowymi restauracjami i butikami.

Charleston. Karolina Południowa

HISTORIA.

W 1663 król Anglii Karol II, podarował to terytorium ośmiu lordom angielskim.  W 1670 roku założyli kolonię nad rzeką Ashley, nadając jej nazwę Charles Town, na cześć Karola II.  Osadę otoczono murem z obawy przed Indianami. Starówka, położona między rzekami Ashley i Cooper,  powstała w 1680 roku.

Kazimierz Pułaski.

Wojna o niepodległość Stanów Zjednoczonych,  czyli rewolucja amerykańska, toczyła się między Królestwem Wielkiej Brytanii a 13-ma  koloniami angielskimi.  Do kolonistów przyłączali się ochotnicy z Europy – m.in. Tadeusz Kościuszko, Kazimierz Pułaski , Maria Józef de La Fayette .

W 1778 Pułaski utworzył legion kawalerii, na którego czele odniósł zwycięstwo nad Anglikami w bitwie pod Charleston (10 maja 1779).  4 lipca 1776 r. Kongres uchwalił Deklarację Niepodległości Stanów Zjednoczonych, przekształcając trzynaście kolonii angielskich w Stany Zjednoczone.

FORT SUMTER.

Został zbudowany w pierwszej połowie XIX wieku w celu obrony portu i miasta Charleston. Bitwa o Fort Sumter, która miała miejsce 12 kwietnia 1861 r. rozpoczęła wojnę secesyjną.

Charleston. Karolina Południowa

Rainbow Row.

Popularne i najczęściej fotografowane miejsce. Te 14 domów pomalowanych na kolory tęczy, to przykład pierwszej architektury miasta, pochodzą z 1740 roku. Należały do kupców, którzy mieszkali nad swoimi sklepikami.

Po wybuchu wojny secesyjnej obszar popadł w ruinę i przypominał slumsy. Wszystko zmieniło się kiedy Dorothy Porcher Legge zainwestowała w niektóre domy w tym rzędzie i pomalowała je jasnym odcieniem pastelowego różu. Z biegiem czasu inni zaczęli odnawiać i malować swoje domy, często w różnych odcieniach pastelowej kolorystyki.

Charleston. Karolina Południowa

CHARLESTON CITY MARKET.

To jeden z najstarszych publicznych rynków w kraju. Mieści dziesiątki stoisk i sklepów z dziełami lokalnych rzemieślników, Tu kupimy koszyki ze słodkiej trawy, wyplatane przez potomków niewolników.

 W 1788 r. Charles Cotesworth Pinckney oddał ziemię miastu Charleston z zastrzeżeniem, że musi pozostać w użyciu jako rynek publiczny na wieczność.

Oryginalne budynki zostały wzniesione w 1804 roku, a dziś Charleston City Market jest uważane za kulturalne centrum miasta i nadal jest najczęściej odwiedzaną atrakcją Charleston.

Charleston. Karolina Południowa

W budynku mieści się Muzeum Konfederacji. Powiewa pierwsza flaga “Stars and Bars”, używana w latach 1861-1863.  Zgromadzenie “Córek Konfederacji” liczy 1400 członkiń.

Charleston. Karolina Południowa

NIEWOLNICY W CHARLESTON.

Po eksperymentach rolnych z tytoniem, trzciną cukrową, koloniści odkryli, że ten subtropikalny klimat, ze średnią temperaturą 30-34 stopni C. szczególnie dobrze nadaje się do uprawy ryżu, bawełny i indygo. Darmowa siła robocza i handel umożliwiły miastu wielki wzrost gospodarczy i nieprawdopodobne bogactwo  aż  do drugiej połowy XVIII wieku.

W 1860 roku w Stanach Zjednoczonych było 4 miliony niewolników, a 400 000 z nich – 10 procent – mieszkało w Południowej Karolinie. Afroamerykanie, zniewoleni i wolni, stanowili 57 procent populacji państwa.

Wszystkie uprawy były bardzo pracochłonne,  malaria dziesiątkowała pracowników z Europy.  Dlatego sprowadzano z Afryki darmową siłę roboczą. Byli genetycznie odporni na malarię i lepiej dawali sobie radę w gorącym klimacie. Szczególnie cenni stali się niewolnicy z Afryki Zachodniej, ponieważ znali się na uprawie ryżu w słodkich wodach.

 Charleston stał się głównym portem, do którego przybywali. Południowa Karolina miała taką koncentrację niewolniczej siły roboczej, ponieważ  uprawa ryżu  była dziesięciokrotnie trudniejsza niż uprawa bawełny w Georgii i trzciny cukrowej w Luizjanie.

Złe prawo.

 W 1833 roku Sąd Najwyższy w Karolinie Północnej uznał prawo tak czarnych jak i białych do nieskrępowanego posiadania własności, w ramach czego mieściło się posiadanie niewolników.

Niektórzy  spędzali resztę życia na tych samych polach, dzień po dniu, rok po roku. Inni pracowali w zaciszu domów, z lepszym jedzeniem, ubraniami i warunkami życia. Ale musieli być na dyżurze 24 godziny na dobę, w zależności od zachcianek i nastrojów ich właścicieli.

Opisywali brutalne pobicie za najmniejsze wykroczenie. Wiele kobiet wykorzystywano seksualnie, niektóre młode zniewolone dziewczyny zostały kupione w tym celu.

Charleston. Karolina Południowa

BUNT NIEWOLNIKÓW.

Czy buntowali się? Czy próbowali odmienić swój los, skoro w Karolinie Południowej było ich więcej niż białych?  Tak, było ponad 200 buntów w całym kraju. W Karolinie Południowej  zapamiętano dobrze jeden.

DENMARK VESEY.

Był piśmiennym zdolnym stolarzem. Kiedy miał 32 lata wygrał na loterii 1500 dolarów, za 600 dolarów wykupił sobie wolność i otworzył własna stolarnię. Niestety nie mógł wykupić z niewoli żony i dzieci.

Zainspirowany buntem na Haiti, gdzie uzyskano wolność dla wszystkich, zyskał poparcie zarówno niewolników, jak i wolnych czarnych w całym mieście i na wsi. W 1822 roku zaplanowano powstanie, planowali zabić białych właścicieli i z uwolnionymi braćmi przedostać się na Florydę do St. Augustin, gdzie Hiszpanie obiecali dać im ziemię i wolność.

Plan nie doszedł do skutku. Dwóch niewolników, w jakimś dziwnym poczuciu obowiązku doniosło swoim panom o zagrożeniu. Pojmano i torturowano ponad 100 Afrykanów, 35 zawisło na szubienicy. Vesey został stracony przez powieszenie 2 lipca 1822 roku. Miał około 55 lat.

Charleston. Karolina Południowa

CZARNI PLANTATORZY.

Cuda zdarzały się nawet w ten ponurej rzeczywistości. Najzdolniejsi, najbardziej zdeterminowani i ambitni niewolnicy odzyskiwali wolność dzięki swym umiejętnościom.  Odnosili sukces i sami stawali się plantatorami i właścicielami niewolników.

Osobną grupą byli mulaci, którzy otrzymywali wolność od swoich białych ojców.  To oni stali się większością pośród czarnych właścicieli niewolników. Bez darmowej siły roboczej nikt nie mógł konkurować z bogatymi farmerami.

Niewielki odsetek wyzwolonych stanowiły kobiety.  Były kochankami swoich właścicieli i matkami ich dzieci,  często same stawały się posiadaczkami niewolników.

Bawełna. Luizjana.

ANTONY WESTON.

To człowiek, który dzięki swojej inteligencji i ambicji odmienił los swój i bliskich. Urodził się jako niewolnik w 1791 roku, a jednak został głową wolnej, czarnej rodziny. Pracował przy budowie młynów przetwarzających plony właściciela, Plowdena Westona.

Potem awansował i nadzorował budowę młynów. Wdzięczny  Weston zapisał mu wolność w testamencie.  Jednak pełną wolność musiałby uznać także sąd stanowy . Dlatego Tony żył w wielkiej niepewności, poniewaz w każdej chwili mógł być przejęty i sprzedany na aukcji.

Powodziło mu się doskonale, dużo zarobił przy budowie młynów. Jego żona była wolną kobietą, dlatego mogła kupić 20 pierwszych niewolników. Kilku z nich kupiła na ich prośbą, żeby mogli żyć jak wolni ludzie. Pomagali także innym wykupić się z niewoli. W spisie powszechnym z 1860 roku majątek wyceniono na 13 tys. dolarów.

Czarnym najczęściej pozwalano na czynienie niewolnikami członków swej rodziny. Umożliwiało to na przykład kupowanie i mężczyznom żon a wolnym kobietom mężów. Często formalnie niewolnikami były własne dzieci a nawet rodzice. Prawo takie było bardzo praktyczne gdyż zapobiegało popadnięcie członków rodziny w niewolę u obcych.

Dobra wola właściciela oraz certyfikat moralności wydany niewolnikowi przez właściciela okazały się niewystarczające. Nawet jeśli ktoś został wyzwoleńcem,  sąd mógł przywrócić mu status niewolnika jeśli sam nie znalazł sobie pracy.

Charleston. Karolina Południowa

“CHATA WUJA TOMA”.

“Więc to ty jesteś tą małą kobietą, która napisała książkę rozpoczynającą tę wielką wojnę! Prezydent Abraham Lincoln tak podobno zwrócił się do Harriet Beecher Stowe, gdy spotkał się z nią na przyjęciu w Białym Domu 2 grudnia 1862 roku.

Harriet Beecher Stowe napisała powieść, która wstrząsnęła społeczeństwem i zmusiła do zobaczenie ludzi w niewolnikach,  dostrzeżenia ich uczuć i dramatycznych losów.

Powieść zaczyna się sceną sprzedaży głównego bohatera i jego rozstaniem z rodziną. Perypetie i szlachetność postaci wyciskały łzy, pamiętam jak głośno szlochałam nad losem Toma.

Charleston. Karolina Południowa

Pink House. Dom został zbudowany w latach 1694-1712 różowawego kamienia bermudzkiego przez Johna Bretona w Dzielnicy Francuskiej. Jeden z najstarszych budynków w Charleston.

Charleston. Karolina Południowa

WILLIAM ELLISON.

Nie zawsze ktoś, kto znał cierpienie i ucisk, stawał się postacią pozytywną, gdy zmieniała się jego sytuacja życiowa.

Był jednym z największych czarnych właścicieli niewolników w całej Karolinie Południowej. Wcześniej znany pod imieniem April, dd dzieciństwa uczył się kowalstwa, czytania, księgowości. Pracował jako wynajęty niewolnik, a jednak potrafił zarobić dodatkowe pieniądze, które nie trafiały do kieszeni jego pana.

Dzięki tym umiejętnościom już w wieku 26 lat mógł wykupić siebie, a potem żonę i dzieci. Pięciu wolnych mężczyzn musiało potwierdzić w sądzie, że Ellison utrzyma się sam na wolności. Przyjął nazwisko swojego właściciela i nazywał się od tej pory William Ellison, Jr.

Gin.

W tym czasie zautomatyzowano mozolne wydłubywanie ziarenek z bawełny, Ellison zarobił na odziarniarkach ( gin) pierwsze większe pieniądze. Zainwestował je we własny sklep w ważnym punkcie miasta i kupił pierwszych niewolników,, którzy wycinali drzewa na maszyny.

Kiedy popyt na odziarniarki się skończył, a bawełna podrożała, postanowił założyć własna palntację. Po 10 latach miał już 400 hektarów i 63 niewolników.

Odmiana Losu.

Według spisu ludności z 1860 r. (W którym jego nazwisko było wymieniane jako “Ellerson”), posiadał on 63 czarnych niewolników, czyniąc go największym spośród 171 czarnych posiadaczy niewolników w Południowej Karolinie,

Jego nowy status podkreślała ławka w kościele w miejscu dla białych. Wielu czarnych, którzy wykupili sobie wolność, wykupywała swoje rodziny, przyjaciół, żeby ulżyć ich losowi, ale nie Ellison.

Wkrótce kolejnym źródłem jego dochodów stał się handel ludźmi. Jego brutalność budziła grozę u białych sąsiadów, a jego niewolnicy byli najgorzej ubrani i odżywieni.  W czasie wojny domowej gorliwie wspierał Konfederację, przekazując ogromne sumy na uzbrojenia.

DZIELNICA FRANCUSKA.

To romantyczne uliczki wijące się wokół zabytkowych budynków i kościołów. Swoją nazwę wzięła od francuskich hugenotów, którzy wyemigrowali z kraju, żeby uniknąć religijnych prześladowań.

Kościół Episkopalny św. Filipa kiedyś pełnił funkcję latarni morskiej, światło na wieży prowadziło statki do portu.. Obecny budynek powstał w latach 1835-1838. Podczas wojny secesyjnej kościelne dzwony przetopiono na armaty. Dopiero w 1976 roku kościół otrzymał nowe dzwony.

Charleston. Karolina Południowa

MORDECHAJ COHEN z Polski.

Na przykościelnym cmentarzu zauważyłam żydowskie macewy.  Zaciekawiona szukałam informacji na ten temat.  Okazuje się, że w 1800 r. było ich aż 500. Założona w 1749 r. Synagoga Beth Elohim jest jedną z najwcześniejszych synagog W Ameryce.  Jest skarbnicą artefaktów z dawnego życia Żydów w mieście.

W synagodze znajduje się marmurowa tablica na cześć jednego z największych dobroczyńców miasta:  Mordechaja Cohena. Żyda urodzonego w Zamościu, jednego z najbogatszym ludzi w Charleston.

Dzięki niemu powstał pierwszy publiczny sierociniec w Stanach Zjednoczonych, który pomagał  ratować i wychowywać pokolenia żydowskich i chrześcijańskich sierot. Tak, Mordechaj Cohen też posiadał niewolników, a jego syn był najokrutniejszym i zajadłym prześladowcą uciekinierów.

Migracje.

Pierwsza fala rodzin żydowskich przybyła w 1741 roku z Georgii,  ponieważ tam  w owym czasie, posiadanie niewolników  było zabronione. Cohen, (ur. w 1763 roku) zaczynał jako handlarz, ale szybko zdobył znaczny majątek i posiadał wiele nieruchomości w całym mieście. Był zaangażowany w handel niewolnikami: licytację, zastawianie i dzierżawę całych rodzin. Sieroty czarnego koloru jakoś go nie poruszały

Dla obrazowego pokazania rozmiarów bogactwa polskiego emigranta, przytacza się opowieść o wizycie Lafayette’a w 50-tą rocznicę rewolucji amerykańskiej, którego zaprosił prezydent James Monroe. Pamiętamy, że Lafayette walczył ramię w ramię z Kościuszką i Pułaskim.

Prezydent chciał podjąć generała w wielkim stylu, żeby mu pokazać jak kraj rozkwita. Najbogatsi plantatorzy, duchowni i mężowie stanu spotkali się, żeby zaplanować bale, uczty i fajerwerki. Miejsce się znalazło, ale kłopot był z odpowiednią ilością świetnej zastawy.

Zwrócono się do najbogatszego człowieka w Południowej Karolinie i najbogatszego Żyda w państwie- Mordechaja Cohena z Polski.  Zgodził się pożyczyć swój zestaw złotych i srebrnych talerzy.

Charleston. Karolina Południowa

Okrutny syn.

Cohen kupił   1000 akrów ziemi, posiadłość z widokiem na rzekę Ashley dla syna Dawida. Jeden z młodych niewolników, Jim, który  uciekł z niewoli i opowiedział historię swojego życia północnym abolicjonalistom opisał Davisa Cohena tak:

“Miał zwyczaj chodzić o każdej porze dnia i nocy, aby sprawdzić, kto ukradł drewno, rzepy, wieprze, czy cokolwiek innego.” Kiedy podejrzewał kogoś o kradzież, kary były straszne.
Zmasakrowano starego Petera, bo ukradł kilka kawałków drewna. Jim zeznał, że Peter był bity przez wiele godzin, aż stracił przytomność, następnie oblano go solanką. Potem przykuto w piwnicy”

Ludzie, którzy zapisywali zeznania Jima, dodali przypisek, że miał on takie rany, jakby ktoś mu wydłubał kawałki ciała.  David Cohen zaoferował nagrodę w wysokości 50 $ za schwytanie Jima.

Chłopak został zabrany do Sugar House, przerażającego więzienia w Charleston, z którego nikt nie wychodził. Biczowania i tortury trwały cały dzień i noc w tym przerażającym przybytku.

The Doc Street Theatre.

Po raz pierwszy otwarty w 1736 roku, potem został uszkodzony wielkim pożarze w 1740 r, a całkowitemu zniszczeniu uległ w wojnie secesyjnej. Teatr został przebudowany i ponownie otwarty w 1937 r. Posiada piękną elewację z cegły i metalu.

Dock Street Theatre był pierwszym budynkiem w kraju, zaprojektowany wyłącznie do spektakli teatralnych.

SOUTH BATTERY.

Większość historycznych budynków ma konstrukcję murowaną, ponieważ  pożar w 1838 roku pochłonął drewniane domy.  Powstawały nowe budynki  z cegły ogniotrwałej, w wyniku czego powstała najbardziej spójna pod względem architektonicznym dzielnica w Charleston.

Fala rzemieślników zalała miasto, zapewniając wysoki poziom architektoniczny . Ludzie nie wiedzący co robić ze swoim bogactwem,  prześcigali się  w projektach.

Ta malownicza promenada znajduje się na najbardziej wysuniętym skrawku półwyspu, gdzie spotykają się rzeki Cooper i Ashley.

Widać stąd Fort Sumter, miejsce rozpoczęcia wojny secesyjnej. Stoją tu imponujące budowle, domy dawnych plantatorów, właścicieli niewolników. Ich ogrom wręcz przytłacza i daje wyobrażenie jak bardzo wzbogacili się na wyzysku innych. Każdy z nich jest domem jednorodzinnym.

Patrick O’Donnell House.

Według miejscowej legendy, w 1852 roku O’Donnell przystąpił do budowy domu dla swojej narzeczonej. Pragnął zbudować dom tak piękny, jak jego przyszła żona. Jego marzenie było tak ambitne, że upiększanie zajęło mu osiem lat. W międzyczasie jego narzeczona wyszła za innego. Dom nazwano “Szaleństwem O’Donnella”.

Charleston. Karolina Południowa

Dom Roberta W. Ropera.

Znanego plantatora bawełny, jest przykładem architektury w stylu greckiego odrodzenia z początków XIX wieku. W czasie jego budowy nic nie stało między domem a portem.

Mówi się, że Roper  “chciał, aby jego dom był pierwszym i najbardziej widocznym, jaki zobaczą goście odwiedzający Charleston drogą morską”

Edmondston-Alston House.

(Zbudowany w 1825 roku i ulepszony w 1838 roku) zapewnia wspaniały widok na Charleston Harbour.

Z jego tarasu, generał PT Beauregard obserwował zaciekłe bombardowanie Fort Sumter 12 kwietnia 1861 r. sygnalizujące początek wojny secesyjnej. A 11 grudnia tego samego roku udzielono schronienia generałowi Robertowi E. Lee w nocy, gdy wybuchł pożar w hotelu w Charleston.

Hayward-Washington House.

To pierwsze historyczne muzeum w Charleston. Zostało zbudowane w 1772 roku dla Thomasa Heywarda, Jr., jednego z czterech sygnatariuszy Deklaracji Niepodległości w Południowej Karolinie.

Charleston. Karolina Południowa

Miasto Charleston wynajęło dom dla prezydenta George’a Washingtona podczas jego tygodniowej wizyty w 1791 roku; stąd jego nazwa.

Wedding Cake. 

Naprawdę przypomina tort weselny, obejmowany ramionami starego dębu, z przepiękną werandą jest cudeńkiem. Przerobiony na pensjonat B&B, daje możliwość pomieszkania w czarujących wnętrzach. Wiele z tych okazałych domów przerobiono na hotele i pensjonaty. Widziałam też tabliczki ” na sprzedaż”, ceny ok. 2 mln. dolarów.

 

SIOSTRY GRIMKE.

Dwie siostry z Charleston, Sara i Angelina Grimke, były córkami właściciela niewolników, dlatego ich relacje o okropnościach niewolnictwa były wiarygodne i bardzo potrzebne w ruchu abolicjonistów. Musiały połączyć apele o zniesienie niewolnictwa z walką o prawa kobiet, żeby ich głos zaczął się liczyć na arenie politycznej.

Sara była szóstym z czternaściorga dzieci Johna i Mary Grimke. Ojciec był właścicielem plantacji niewolników i głównym sędzią Sądu Najwyższego Karoliny Południowej. Sara uwielbiała uczyć się z bratem,  jak marzyła o studiowaniu prawa. Ojciec zabronił jej kontynuowania nauki. Kiedy miała 13 lat, zaopiekowała najmłodszą siostrą, Angeliną. Kobiety były sobie bardzo bliskie przez całe życie.

Rodzina mieszkała w dwóch domach: w okazałej rezydencji w Charleston i na rozległej plantacji w Beaufort. Trzymali dziesiątki niewolników, którzy zajmowali się zbiorem bawełny, gotowaniem i opieką nad dziećmi. Każde z dziecko w rodzinie  Grimke posiadało swojego niewolnika w swoim wieku do zaspokajania wszystkich potrzeb.

Kiedy towarzyszka Sary zmarła w wieku ośmiu lat z powodu gorączki, ta nie zgodziła się na przyjęcie następnej. Sarę opisywano jako dociekliwą, szczerą dziewczynkę, co szokowało purytańską rodzinę i ich przyjaciół. Tak już pozostało, wyrastała ponad swoją epokę.

Również Angelina bardzo wcześnie dostrzegła całe zło systemu niewolnictwa. Pewnego razu zauważyła, że chłopiec wezwany do pilnej pracy, ma ślady bicza na nogach i plecach, które wciąż krwawiły, rozpłakała się. Obie siostry czuły się bezradne, ale kiełkował w nich bunt.

Gdy zachorował ojciec, razem z Sarą wybrali się do Filadelfii na poszukiwanie lekarstwa. Tam dziewczyna zobaczyła świat bez niewolników. Poznała religię kwakrów, która dawała kobietom wiele swobody, mogły na przykład zostać kaznodziejkami. Religia ta głosiła, że wszyscy ludzie są sobie równi. Sara już dłużej nie mogła żyć na południu, przeniosła się na stałe do Filadelfii.

Misja.

Po śmierci ojca i odejściu braci z domu, Angelina zarządzała plantacją i domem. Błagała matkę o uwolnienie niewolników, ale ta nie widziała niczego złego w posiadaniu ludzi na własność. Kiedy Sara przyjechała z wizytą, Angelina również przyłączyła się do kwakrów.

Czuła, że jej obecność na Południu może pomóc przekonać innych jakim złem jest niewolnictwo. Krytykując bezczynność, umiłowanie do drobiazgów i akceptację niewolnictwa nie mogła nawet wygrać z matką i rodzeństwem. W 1829 roku dołączyła do Sary w Filadelfii.Jednak zgromadzenie kwakrów nieco ograniczało, potrzebne było pozwolenie na  samodzielnie działanie.

Charleston. Karolina Południowa

Walka o prawa kobiet.

Esej Angeliny “Apel do chrześcijanek z Południa” (1836) jest jedyną pisemną apelacją kobiety Południowej do innych kobiet Południa w sprawie zniesienia niewolnictwa.

Siostry zostały zaproszone na serię wykładów, odwiedziły 67 miast, przecierając szlaki dla innych kobiet. Angelina okazała się wspaniałą mówczynią, dużo lepszą od mężczyzn abolicjonistów. Miała nad nimi jeszcze jedną przewagę, znała niewolnictwo z autopsji.

Ucisk kobiet.

Siostry Grimke były jednymi z pierwszych, które jednoznacznie łączyły ucisk rasowy z uciskiem kobiet. Podkreślały podobieństwa między rolą kobietami i niewolnikami: pozbawienie praw do głosowania, prawa do wykształcenia i własnego majątku, traktowani jako gorszy gatunek człowieka. Chciały tylko tego, żeby wszyscy ludzie byli sobie równi. Sara tak to wyraziła:

“Prawda, nie odczuwaliśmy bicza właściciela. Prawda, że ​​nie zdołali zmiażdżyć naszych rąk, ale nasze serca zostały zmiażdżone … Chcę utożsamić się z Murzynem; dopóki nie otrzyma swoich praw, nigdy nie będziemy mieć swoich” 
“Wszystko, o co proszę naszych braci, to to, niech zdejmą stopy z naszych karków i pozwolą nam stanąć prosto na ziemi, którą Bóg nam dał”.

Walczyły o to, w co wierzyły do końca, żyły skromnie i doczekały końca niewolnictwa i praw dla kobiet.
W 1865 r., 13 poprawka do konstytucji oficjalnie zniosła niewolnictwo w odbudowanych Stanach Zjednoczonych, przynosząc wielkie zmiany w kulturze kraju i gospodarce Południa.

PO WOJNIE.

Zniesienie niewolnictwa zrujnowało gospodarkę. Trzęsienie ziemi z 1886 roku w Charleston było największym, jakie kiedykolwiek nawiedziło wschodnie Stany Zjednoczone.

Zginęło 60 osób, a   połowa miasta  została zniszczona. Los uwolnionych niewolników również nie był łatwy.  Ta wędrówka po historii pokazuje, że moralność  jest bardzo względna, gdy jest prawne przyzwolenie na zło. Ale zdarzają się osobowości wybitne, rzadkie jak diamenty, które zawsze i w każdym budzą głęboki szacunek.

FOLLY BEACH.

Fantastyczna plaża położona zaledwie 20 minut jazdy od centrum Charleston na wyspie Folly Island.  Tak wygląda amerykańskie nadmorskie miasteczko, kolorowe , pełne sklepików,  barów i restauracji. Bardzo mi się podobało.

Było niepowtarzalnie, zachód słońca, ciepły Atlantyk i głowa pełna wrażeń. Prawdziwe ukojenie i uczta dla ducha. Zapraszam do Savannah.

Więcej podobnych wpisów.

O plantacjach w Luizjanie, z dworkami w stylu Antebellum, ze zdjęciami pól bawełny i trzciny cukrowej można przeczytać tu.
Szlakiem “Przeminęło z wiatrem” i podobną architekturą, wędrowałam tu.
Okolice Atlanty i cudowny skansen w Stone Mountain Park znajdziesz tu.
Najpiękniejsze miasto – Beaufort, gdzie powstawał “Forrest gump” i “Książę przypływów” jest tu.

26 komentarzy

  • Olga Jawor
    24 października 2018 at 5:50 PM

    Wspaniale, że poza pokazaniem tych okazałych domów zaludniłaś je osobami, które kiedys w nich żyły. Dzięki temu te domy mają swoja historię i wiążą sie z nimi rózne emocje i uczucia. To straszne, że byli niewolnicy też często mieli niewolników, że nie widzieli nic złego w tym systemie. Ale to pewnie tak jak z z synami ojców, którzy bili ich matki. Ci synowie, choc wszystko sie w nich burzyło na takie postepowanie, powielają często zachowanie ojców we własnych rodzinach. Tak jakby nie umieli inaczej, jakby byli przeklęci, zamknięci w kołowrotku powtarzalnosci. No i ten bogaty Żyd, co był tak okrutny dla swoich niewolników…A przecież pochodząc z Europy mógł mieć inne wzorce i wyznawać inne wartosci. Jednak siła pieniadza przeważyła.
    Dobrze, że znalazł sie ktos taki jak siostry Grimke – prekursorki feminizmu i bojowniczki abolicjonizmu. Tekst napisany przez Angelinę, ten który umieściłaś w ramce mógłby odnosic się do wielu współcześnie zyjących kobiet, które zyjąc w toksycznych związkach maja zmiażdżone serce i wrażenie, że ktoś depcze ich karki…
    Piękna plaża na koniec. Rzeczywiscie wytchnienie po wędrówce miejskiej, po pełnych tragizmu opowieściach o ludziach stamtąd.
    Dziękuję, kochana! To niezapomniany spacer!:-)*

    Reply
    • Maria Kowalewski
      24 października 2018 at 7:29 PM

      Witaj Olu. Zaludniłam tylko kilkoma postaciami, a każdy dom ma swoją historię, jest ich setki! Wiele z nich otwiera podwoje dla zwiedzających. Dlatego własnie zamieściłam kilka postaci z różnych środowisk, żeby pokazać jak wszyscy są do siebie podobni, kiedy chodzi o pieniądze i wygodne życie, jak łatwo można zagłuszyć moralność. Z ofiary kat, z bogobojnego Żyda handlarz ludzmi. Już po zakończeniu wojny secesyjnej na Północy trzymano niewolników, a czarni mieli podobno 12 tysięcy niewolników wg. spisu z 1830 roku. wiele zrodeł to podaje. Historia jest szokująca.

      Reply
  • Kitty
    24 października 2018 at 6:53 PM

    Mario, mam jakies problemy z ogladaniem Twojego bloga, a w tym poscie nie widze zadnych zdjec? !

    Reply
    • Maria Kowalewski
      24 października 2018 at 7:23 PM

      Kitty, zmartwiłaś mnie, wydaje mi się, że innym się dobrze wyświetlają. Nie mam pojęcia dlaczego tak jest u Ciebie.

      Reply
  • Kitty
    24 października 2018 at 8:13 PM

    Nadal nic nie widze, a zdjecia zakladam, ze sa? To wina mojego laptopa – jutro sprawdze w pracy 🙂 Musza sie pokazac . Bardzo jestem ciekawa, ale poczytalam historie !

    Reply
    • Maria Kowalewski
      24 października 2018 at 9:02 PM

      Okropnie się martwię, bo zdjęć jest sporo. Mam nadzieję, że u mnie wszystko w porządku, że ktoś jeszcze dałby mi znać. Jutro napiszę, dzisiaj się jednak nie wyrobiłam, usciski przesylam.

      Reply
  • Kitty
    25 października 2018 at 9:10 AM

    Widzialam! Moj telefon w koncu mi pokazal??Cudowne miasto, przepieknie tam – zdziwily mnie jedynie dosc wyludnione ulice… czyzby to byla niedziela?:)

    Reply
    • Maria Kowalewski
      25 października 2018 at 10:02 AM

      Cieszę się, bez zdjęć trudno sobie wyobrazić takie miasto. Kitty, zapominasz, że to amerykańskie miasto, tu się nie chodzi. Tłumy były na King Street, tam gdzie butiki i restauracje, oraz w City Market. Na romantycznych alejkach spacerowały nieliczne grupy turystów, reszta oglądała miasto z konnych zaprzęgów. Kursowały często wypełnione szczelnie. Ale, żeby nie być do końca złośliwą dodam, że było bardzo gorąco i wilgotno. O dziwo dobrze to znosiłam. W Folly Beach za to tłumy, ale przy barach, na plaży z ciepłym oceanem prawie pusto.Uwielbiam to miejsce, jest tak cudownie połozone, fantastyczne mosty robią wrażenie.

      Reply
  • Irena
    25 października 2018 at 11:13 AM

    Oj jak uroczo,miło się oglądało,czytało.
    Zupełnie nieznane mi miejsce.W Ameryce nie byłam.
    Tyle historii,tyle ludzi.Ożywiłaś to miejsce i pięknie je pokazałaś.
    Zamykam oczy i je sobie wyobrażam.
    Pozdrawiam ciepło.

    Reply
    • Maria Kowalewski
      25 października 2018 at 1:23 PM

      Cieszę się, że Ci się podobało, bo ja jestem absolutnie zachwycona Twoim blogiem i zdjęciami, mistrzostwo świata! Poetyckie opisy i te zdjęcia godne gównej wygranej w konkursie fotograficznym, niezwykłe.

      Reply
  • Edyta | SimplyHappy
    25 października 2018 at 8:31 PM

    Ale piękne miasto! Kolorowe domki przypominają mi Notting Hill w Londynie. No i te wille z palmami w ogrodzie, niesamowicie to wygląda! 🙂

    Reply
    • Maria Kowalewski
      26 października 2018 at 12:21 AM

      Jest inaczej, prawda? Ale jak na USA jest bardzo klimatyczne. Te kolorowe domki to też moda karaibska, mają chłodzić, bo okrutnie tam gorąco.

      Reply
  • blogierka
    25 października 2018 at 10:49 PM

    Ale tam cudnie! <3 A co robisz w USA?Emigracja czy wycieczka?

    Reply
    • Maria Kowalewski
      26 października 2018 at 12:17 AM

      Emigracyjna wycieczka, mieszkam sobie tu i pojechałam zobaczyć Karolinę:)

      Reply
  • Ewelina
    26 października 2018 at 6:43 AM

    Do Heyward-Washington House nie dotarłam, ale do farmy Boony Hall, na której można znaleźć historię niewolników, owszem. Samo Charleston jest moim zdaniem piękne, więc dziękuję za odświeżenie wspomnień. Pozdrawiam serdecznie 🙂

    Reply
    • Maria Kowalewski
      26 października 2018 at 10:18 AM

      Położenie miasta jest takie niezwykłe, a do tego te porosty na dębach, podobało mi się bardzo. Przyroda oszałamiająca, palmetto i plaże, chciałabym tam wrócić.

      Reply
  • stardust
    26 października 2018 at 4:19 PM

    Nie da sie ukryc, ze Charleston to przecudne miasto, a na Twoich zdjeciach wyglada wyjatkowo bajecznie. Tak naprawde to kazdy stan Ameryki ma w sobie cos indywidualnego, cos niepowtarzalnego, cos co warto zobaczyc.
    Pamietam jak 30 lat temu sie dziwilam kiedy niektorzy (starsi) Amerykanie mowili “ale po co ja mam jezdzic po swiecie, tu jest wszystko”… teraz co raz bardziej ich rozumiem.
    I co raz bardziej mi zal, ze tez juz wszystkiego nie zobacze… ot zycie.
    Dobrze, ze moge podrozowac z Toba i ogladac swiat Twoimi oczami, dziekuje Mario :**

    P.S.
    Dzieki naszej dyskusji pod tamta notka, tez ciagle siedze w tamtym okresie czasu i wyszukuje nowe perelki.
    A przy okazji, czy widzialas kilka dni temu (moze tydzien) naprawde doskonaly film w tv o Tadeuszu Kosciuszko? Ja ogladalam juz dwa razy, bo go nagralam i wczoraj wieczorem jeszcze raz ogladalismy z mezem. On wiedzial, ze Kosciuszko mial ogromne znaczenie w wojnie o niepodleglosc, od wczoraj wierzy, ze to wlasnie Kosciuszce Ameryka zawdziecza zwyciestwo nad Anglia.

    Reply
    • Maria Kowalewski
      26 października 2018 at 5:55 PM

      Dzięki naszej dyskusji pod “Stone Mountain” o niewolnictwie zagłębiałam się w temat przez kilka dni, porównywałam informacje i sprawdzałam ich prawdopodobność. Dużo się dowiedziałam i miałam frajdę z pisania tego posta. Bo byłam , widziałam, oddychałam tym powietrzem a do tego poczułam mocno jakim piekłem było niewolnictwo. Nie widziałam filmu o Kościuszce, może znajdę online gdzieś. Ale to Pułaski jest amerykańskim bohaterem. O! https://medicussociety.org/m,2104,a,734,-parada-pulaskiego-w-niedziele-pazdziernika-r-w-nowym-jorku.html.
      Co do powiedzenia, że “w USA jest wszystko”, uważam, że jest w tym sporo ignorancji. Życie tu jest bardzo specyficzne, ja bardzo współczuję tym, którzy żyją w takim przekonaniu i naprawdę nigdy nie wyjechali, to okropnie ogranicza.

      Reply
      • stardust
        27 października 2018 at 12:15 PM

        Pulaski ma wiekszy PR jesli mozna tak powiedziec, ale to Kosciuszko odegral najwazniejsza role. Mysle, ze fakt iz Pulaski jest bardziej znany wynika z latwosci nazwiska Pulaski, bo Kosciuszko to jednak jest bardzo skomplikowane dla Amerykanow.
        Gdyby nie Kosciuszko i jego rola w bitwie o Saratoge, to Pulaski nie mialby juz po co przyjezdzac do Ameryki.
        Ten film to “Tadeusz Kosciuszko the men before his time” czy cos w tym rodzaju. Uwazam, ze jest bardzo wiarygodny, bo nawet pokazuje jak Jefferson (najwiekszy przyjaciel Kosciuszki) go zdradzil po smierci nie spelniajac jego zyczenia o wyzwolenie niewolnikow.

        Widzisz ja mam problem z niewolnictwem, bo jak ja moge wierzyc zrodlom, ktore sa tu dla mnie dostepne skoro Jefferson czlowiek, ktory wymyslil to powiedzenie “all men are equal” sam posiadal niewolnikow.
        Funding Father? my ass.
        Mnie to po prostu brzydzi, to zaklamanie i to wieczne wybielanie.

        O paradzie Pulaskiego oczywiscie wiem, bylam nawet kilka razy i… chyba wystarczy 😉

        Reply
        • Maria Kowalewski
          27 października 2018 at 12:49 PM

          Ja też czytałam, że to z powodu nazwiska Kościuszko jest mniej popularny. Muszę się dokształcić, może znajdę ten film. Właśnie dlatego pisanie o Charleston zajęło mi tyle czasu, bo ciągle czytałam o historii, wnioski wypływały takie, że każdy, dosłownie każdy korzystał z wyzysku innego człowieka, jeżeli prawo na to pozwalało. Skoro prawo tak mówi, znaczy – nie ma w tym niczego złego. Nieważna moralność, dramat rodzin, ważne, że się ma zyski. Nawet Żydzi opuścili Georgie, kiedy prawo było surowsze. Nawet ktoś, kto doświadczył bata na plecach, kiedy sytuacja życiowa się zmieniła, sam szybko bogacił się w taki sam sposób. Uważam, że ludzie są podobni do siebie, bez względu na czasy. Nie było lepszych na Północy i gorszych na Południu Amerykanów, były tylko możliwości i okoliczności. Wielki szacunek mam do sióstr Grimke, bo zawalczyły też o prawa kobiet, o nasze prawa przecież, potem ruch sufrażystek poszedł w świat. Co tu dużo mówić, nadal handluje się ludzmi, ale to bardzo ciężkie przestępstwo, kiedyś normalka. Zjawisko istniało zawsze.

          Reply
  • Kitty
    27 października 2018 at 4:02 PM

    Mario, trafilas w dziesiatke, ludzka natura jest z natury ….bardzo podobna. Tam gdzie nadarza sie mozliwosc, zostanie ona wykorzystana. Jesli nawet znajdzie sie setka uczciwych i szlachetnych – i tak wystarczy jedna podla jednostka, zeby zniweczyc to co dobre. I masz racje , ponizani i ucisnieni potrafia zmienic sie w oprawcow – to tylko kwestia okolicznosci. Dlatego pamieta sie o takich ludziach jak siostry Grimke , ktorzy ida pod prad i nie chca dac sie pognebic. Bardzo ciekawe historie wykopalas, masz w sobie zylke reportera ! 🙂

    Reply
    • Maria Kowalewski
      27 października 2018 at 5:19 PM

      Dzięki, kochana jesteś. Bez kontekstu historycznego spacer pd Charleston były spacerem po przeciętnym miasteczku z ładnymi domami. Dopiero zagłębienie się w przeszłość pozwala naprawdę zobaczyć to miasto, ten region. a jak pięknie jest połozony, same wyspy i mosty nad nimi. To w podróżach jest najlepsze, że kiedy cos zobaczy się na własne oczy, to odrzuci stereotypy. Najlepszym przykładem są odwiedzone przez nas kraje arabskie, gdzie czuliśmy się bezpiecznie a ludzie byli gościnni. Ja z niedowierzaniem patrzę na tych, którzy się boją kobiet i dzieci uciekających przed wojną. A co natury ludzkiej, to na szczęście szlachetnych jest tyle samo. Pozdrawiam:)

      Reply
  • Iwona Motyw Kobiety
    29 października 2018 at 7:49 AM

    Super ciekawy post okraszony ładnymi zdjęciami! Zawsze chętnie dowiaduję się czegoś nowego o historii USA – a Georgia, Alabama, Karolina, Luizjana i Tennessee to stany, do których chętnie bym pojechała m.in.ze względu na krwawą historię, ale nie tylko; te stany wydają mi się po prostu sielsko romantyczne.

    Reply
    • Maria Kowalewski
      29 października 2018 at 10:19 AM

      Dziękuję Ci. Te miejsca są szalenie romantyczne, mimo takiej historii. Budynki są lżejsze, fantazyjne, werandy zachęcają do relaksu. Ludzie nie boją się drzew, nie wycinają ich, niektóre osiedla wyglądają jak zbudowane w lesie. Szkoda, że nie mogłam pokazać położenia i mostów.

      Reply
  • Filip Obara
    8 kwietnia 2019 at 9:09 PM

    Jestem oczarowany tym niezwykłym miejscem! Uwielbiam takie miasteczka na południu, wrośnięte w historię pamiętającą początki – nieraz bolesne – Stanów Zjednoczonych. Dziękuję za przyjemny spacer i za przybliżenie tej perły Dixie! 🙂

    Reply
    • Maria Kowalewski
      8 kwietnia 2019 at 10:21 PM

      O! Cieszę się, że oczarowało Cię to miasto, tak jak mnie. Czytałam i czytałam i coraz więcej niezwykłych rzeczy odkrywałam. Jestem zakochana w Karolinie Południowej. Muszę przyznać, że poznawanie historii USA w ten sposób bardzo osobiście mnie porusza.

      Reply

Leave a Reply